Hôm qua 15/11, dự án Luật Công nghệ thông tin (CNTT) đã được đưa ra thảo luận tại Quốc hội. Vấn đề thu hút được sự quan tâm thảo luận của các đại biểu cũng là vấn đề “nóng” hiện nay là làm thế nào quản lý, ngăn chặn các website độc hại.
Làm sao ngăn chặn trẻ em tiếp cận website độc hại?
Dự thảo Luật CNTT đưa ra quy định nhà nước, gia đình và toàn xã hội phải có trách nhiệm bảo vệ trẻ em chưa thành niên khỏi tác động tiêu cực của thông tin độc hại trên môi trường mạng. Nhiều đại biểu thừa nhận, việc bảo vệ trẻ chưa thành niên trước nguy cơ tấn công của các trang web độc hại trên môi trường mạng vô cùng cấp bách.
Đại biểu Nguyễn Minh Thuyết (Lạng Sơn) thẳng thắn nhìn nhận: “Trách nhiệm chính trong việc ngăn chặn trẻ em tiếp cận trang web độc hại phải là gia đình và nhà trường”. Ông dẫn chứng: ở các nước phương Tây, không chỉ trang web mà trên đường phố cũng trưng bày đầy rẫy sản phẩm, biểu tượng có tính dâm ô, bạo lực… nhưng không trẻ em nào “bén mảng” tới. Bởi vì, trẻ em đã được bố mẹ cấm đến những khu vực trên. Mặt khác, những người lớn cũng không chấp nhận khi nhìn thấy có trẻ em xuất hiện tại những khu vực như vậy. Bởi vậy, trách nhiệm gia đình phải được quy định cụ thể trong luật trước tiên, sau đó mới tới nhà nước, xã hội.
Phân tích sâu hơn về vấn đề này, theo đại biểu Tôn Nữ Thị Ninh (Bà Rịa-Vũng Tàu): hoạt động của các trang web gồm 3 khâu: tổ chức đưa nội dung thông tin lên mạng (là những người thiết lập trang web); cơ sở “bán lẻ” thông tin mạng (như cafe Internet, các cơ sở kinh doanh dịch vụ truy cập Internet) và người tiếp cận dịch vụ mạng. Trong đó, khó nhất là quản lý người tiếp cận dịch vụ mạng. Để hạn chế và ngăn ngừa tình trạng trẻ em khỏi tác động tiêu cực của các website độc hại thì dự thảo luật cần cụ thể hóa độ tuổi cấm truy cập mạng đồng thời với việc đẩy mạnh tuyên truyền giáo dục. Theo bà, trong lĩnh vực này, tuyên truyền giáo dục vẫn là giải pháp khả thi hơn là áp dụng biện pháp hành chính.
Đăng ký website khó khả thi
Đại biểu Mai Anh (Khánh Hòa) nhìn nhận: hiện nay website đang phát triển tràn ngập trên Internet. Do đó, nếu không bắt buộc đăng ký thì không thể quản lý được nội dung thông tin trên mạng. Vì vậy, quy định tổ chức, cá nhân thiết lập website phải đăng ký với cơ quan nhà nước có thẩm quyền là cần thiết. Tuy nhiên, đi sâu vào thảo luận, phần lớn đại biểu Quốc hội lại không tán thành quy định này.
Theo đại biểu Trần Đắc Sửu (Hải Phòng), quy định như trên không hợp lý. Bởi hiện nay trên thế giới đều cho phép thiết lập miễn phí website và những website như vậy hiện đang xuất hiện khá nhiều. Ngay cả ở nước ta cũng vậy. Những việc mà chúng ta biết rõ là không thể cấm nổi thì không nên cố đưa ra để cấm.
Cùng với suy nghĩ trên, đại biểu Nguyễn Lân Dũng (Đắc Nông) nhìn nhận, sự ra đời của các website mang lại rất nhiều lợi ích, đặc biệt phục vụ rất tốt cho hoạt động giáo dục, phổ biến kiến thức và giải trí. Nếu quy định việc thiết lập website phải xin phép cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền thì phải cân nhắc quy định như vậy có phù hợp thông lệ quốc tế không?
Còn việc lợi dụng website để làm những hoạt động trái phép, tuyên truyền bạo lực, kích động dâm ô, phản động, chống đối chính trị… thì chúng ta đã có cả một hệ thống văn bản quy phạm pháp luật để xử lý những hành vi, hoạt động trên. Đại biểu Ngô Thị Minh (Quảng Ninh) thì đặt ra tình huống: “Nếu người lập website đặt máy chủ ở nước ngoài thì không thể xin phép nhà nước được. Như vậy, quy định bắt buộc phải đăng ký khi lập trang web sẽ khó khả thi”.
Giải trình về vấn đề này, Bộ trưởng Bộ BC-VT Đỗ Trung Tá (đại biểu Quốc hội tỉnh Bắc Giang) cho biết, sở dĩ có quy định như vậy là để cơ quan quản lý nhà nước có thể nắm bắt được sự hoạt động của các website. Theo bộ trưởng, việc đăng ký thành lập website rất đơn giản: chỉ cần gửi thông tin về cơ quan quản lý.